تاریخ سازان

حسن‌خان خازن لشکر ؛ رئیس مجلس محاکمات عسکریه آذربایجان، بنیانگذار مدرسه ارک

حسن‌خان خازن لشکر ؛ رئیس مجلس محاکمات عسکریه آذربایجان، بنیانگذار مدرسه ارک

حسن‌خان خازن لشکر (نامشخص، تبریز ـ ۱۲۷۴ش، تهران) رئیس مجلس محاکمات عسکریه آذربایجان، بنیانگذار مدرسه ارکبیش از یک قرن از تأسیس مکتب میرزا حسن‌خان خازن لشکر می‌گذرد و این در حالی است که اطلاع چندانی از زندگی خصوصی بانی آن در دست نیست. وی برای اولین بار در مسجدی جنب ارک علیشاه، مکتبی به راه انداخت که به تدریس علوم با شیوه جدید آموزشی می‌پرداخت و ضمن آن علوم قرآنی، صرف، نحو و ادبیات فارسی و عربی تدریس می‌شد. تمامی هزینه‌های مدرسه با بیش ...

ادامه مطلب

میرزا علی ثقه‌السلام ؛ روحانی مبارز، آزادیخواه، نویسنده، از شهدای جنبش مشروطه

میرزا علی ثقه‌السلام ؛ روحانی مبارز، آزادیخواه، نویسنده، از شهدای جنبش مشروطه

میرزا علی ثقه‌السلام (۱۲۳۹ش، تبریز ـ ۱۰ دی ۱۲۹۰، تبریز) روحانی مبارز، آزادیخواه، نویسنده، از شهدای جنبش مشروطهمیرزا علی ثقه‌السلام تبریزی در سال ۱۲۳۹ هجری‌شمسی در تبریز به دنیا آمد. از کودکی تحت تعلیم پدر به فراگیری علوم اسلامی پرداخت و چندی بعد عازم عتبات‌عالیات شد و بعد از ۸ سال کسب علم و معرفت به درجه اجتهاد رسید و روانه زادگاهش گردید. ضمن آشنایی با آثار طالبوف و مستشارالدوله به مشروطه‌خواهی علاقمند به جمع هواداران آنها پیوست. وی در م...

ادامه مطلب

میرزا ابراهیم تبریزی ؛ عالم، فقیه، واعظ، رئیس انجمن غیرت

میرزا ابراهیم تبریزی ؛ عالم، فقیه، واعظ، رئیس انجمن غیرت

میرزا ابراهیم تبریزی (حدود ۱۲۵۴ش، تبریز ـ ۲ تیر ۱۲۸۷، تهران) عالم، فقیه، واعظ، رئیس انجمن غیرتمیرزا ابراهیم تبریزی در حدود سال ۱۲۵۴ هجری‌شمسی در تبریز به دنیا آمد. تحصیلات خود را در زادگاهش آغاز کرد و در مدت کوتاهی، ادبیات عرب، فقه، اصول، کلام و درایه را به خوبی فراگرفت. در ۱۶ سالگی به تدریس معانی، بیان و منطق مشغول شد و پس از تشکیل اولین مجلس شورای ملی، به نمایندگی از سوی مردم تبریز انتخاب و عازم تهران گردید. میرزا ابراهیم در مجلس با ک...

ادامه مطلب

باقر‌خان ؛ سالار ملی، از رهبران و قهرمانان جنبش مشروطه

باقر‌خان ؛ سالار ملی، از رهبران و قهرمانان جنبش مشروطه

باقر‌خان (۱۲۴۰ش، تبریز ـ ۱۲۹۵ش، قصر شیرین) سالار ملی، از رهبران و قهرمانان جنبش مشروطهباقر‌خان فرزند حاج رضا تبریزی در سال ۱۲۴۰ هجری‌شمسی در تبریز به دنیا آمد. از دوران جوانی در شغل بنایی فعالیت داشت و با شکل‌گیری انقلاب مشروطیت در سال ۱۲۸۴ هجری‌شمسی، برای دفاع از میهن خود وارد میدان نبرد شد. وی دوست صمیمی و نزدیک ستارخان بود و همراه با او تا پیروزی مشروطیت و برچیده شدن بساط استبداد جنگید. روس‌ها برای دور کردن ستارخان و باقرخان از تبر...

ادامه مطلب

حسین‌خان باغبان ؛ از مجاهدان طراز اول جنبش مشروطیت

حسین‌خان باغبان ؛ از مجاهدان طراز اول جنبش مشروطیت

حسین‌خان باغبان (۱۲۵۰ش، سردرود ـ ۱۹ مهر ۱۲۸۷، تبریز) از مجاهدان طراز اول جنبش مشروطیتحسین‌خان باغبان به سال ۱۲۵۰ هجری‌شمسی در شهر سردرود متولد شد. در سنین جوانی به تبریز آمد و در محله لیلاوا ساکن شد و در باغ حاج میرزا آقا فرشی، باغبانی کرد تا اینکه در مدت کوتاهی به‌عنوان نفر سوم در رهبری قیام تبریز مطرح گردید. به سال ۱۲۸۷ هجریشمسی در جریان وقایع جنگ با نیروهای محمدعلی شاه و مشروطه‌خواهان، چند ساعت زد و خورد سختی درگرفت و حسین‌خان...

ادامه مطلب

حسین واعظ تبریزی ؛ خطیب، روحانی مبارز، مشروطه‌خواه، نائب رئیس انجمن تبریز

حسین واعظ تبریزی ؛ خطیب، روحانی مبارز، مشروطه‌خواه، نائب رئیس انجمن تبریز

حسین واعظ تبریزی (۱۲۵۲ش، تبریز ـ ۵ اسفند ۱۳۳۴، تبریز) خطیب، روحانی مبارز، مشروطه‌خواه، نائب رئیس انجمن تبریزمیرزا حسین واعظ تبریزی (پسرخاله میرزا حسن رشدیه) به سال ۱۲۵۲ هجری‌شمسی در تبریز متولد شد. پس از اتمام تحصیلات مقدماتی در جوانی راهی قفقاز شد و چون آنجا را با اوضاع و احوال حاکم بر ایران مقایسه کرد به فکر تغییر در نظام حاکم بر کشور افتاد. با شکل‌گیری انقلاب مشروطه به آزادیخواهان پیوست و به واسطه قدرتی که در نطق و خطابه داشت به...

ادامه مطلب

اسماعیل نوبری ؛ خطیب، روحانی مبارز، مشروطه‌خواه، نماینده مجلس شورای ملی

اسماعیل نوبری ؛ خطیب، روحانی مبارز، مشروطه‌خواه، نماینده مجلس شورای ملی

اسماعیل نوبری (۱۲۵۱ش، تبریز ـ ۱۳۱۰ش، همدان) خطیب، روحانی مبارز، مشروطه‌خواه، نماینده مجلس شورای ملیمیرزا اسماعیل نوبری به سال ۱۲۵۱ هجری‌شمسی در تبریز متولد شد. پدرش حاج محسن تاجر تبریزی از بازرگانان نامدار شهر بود. اسماعیل ضمن تحصیل مقدمات، وارد حوزه علمیه شد و به فراگیری صرف و نحو، منطق، معانی، بیان، کلام، فقه و اصول پرداخت و چندی نگذشت در فن بیان و خطابه استادی برجسته به شمار آمد. با شکل‌گیری جنبش مشروطه به آن جریان پیوست و در کنار شی...

ادامه مطلب

حسن نزیه ؛ مدیرعامل شرکت ملی نفت، از مؤسسین نهضت آزادی، رئیس کانون وکلا

حسن نزیه ؛ مدیرعامل شرکت ملی نفت، از مؤسسین نهضت آزادی، رئیس کانون وکلا

حسن نزیه (۱۳۰۰ش، تبریز ـ ۲۴ شهریور ۱۳۹۱، فرانسه) مدیرعامل شرکت ملی نفت، از مؤسسین نهضت آزادی، رئیس کانون وکلاحسن نزیه به سال ۱۳۰۰ هجری‌شمسی در تبریز متولد شد. پس از اتمام تحصیلات ابتدایی و متوسطه در زادگاهش، راهی تهران شده به ادامه تحصیل پرداخت. در تهران به هواداران دکتر مصدق پیوست و همزمان در سال ۱۳۲۳ هجری‌شمسی از دانشکده حقوق دانشگاه تهران فارغ‌التحصیل شد و به کار وکالت در دادگستری مشغول گردید. چندی بعد به سوئیس و فرانسه رفت و در حوزه حقوق و ...

ادامه مطلب

محمد نخجوانی ؛ نویسنده، پژوهشگر، نسخه‌شناس، از فضلای صاحب‌نام آذربایجان

محمد نخجوانی ؛ نویسنده، پژوهشگر، نسخه‌شناس، از فضلای صاحب‌نام آذربایجان

محمد نخجوانی (۱۲۵۴ش، تبریز ـ ۱۵ مرداد ۱۳۴۱، تبریز) نویسنده، پژوهشگر، نسخه‌شناس، از فضلای صاحب‌نام آذربایجانمحمد نخجوانی فرزند تاجر بنام تبریزی حاج علی‌عباس نخجوانی، به سال ۱۲۵۴ هجری‌شمسی در تبریز متولد شد. پس از اتمام تحصیل، همانند پدر از تاجران بزرگ تبریز شد و در سفرهایش به جمع‌آوری گنجینه‌های مکتوب ایران پرداخت. کتابخانه وی یکی از پنج کتابخانه خصوصی تبریز و شامل نسخه‌های معتبری بود که محققان در سایه تلاش او و با استناد به کتاب‌ه...

ادامه مطلب

حسین نخجوانی ؛ ادیب، نویسنده، مترجم، پژوهشگر، مجموعه‌دار کتاب

حسین نخجوانی ؛ ادیب، نویسنده، مترجم، پژوهشگر، مجموعه‌دار کتاب

حسین نخجوانی (۱۲۶۵ش، تبریز ـ ۵ اسفند ۱۳۵۲، تبریز) ادیب، نویسنده، مترجم، پژوهشگر، مجموعه‌دار کتابحسین نخجوانی به سال ۱۲۶۵ هجری‌شمسی در تبریز متولد شد. پس از حضور در مکتب‌خانه آن زمان به فراگیری فارسی، عربی، صرف و نحو پرداخت و چندی در مدرسه جدیدالتأسیس دولتی که در محل جبه‌خانه قرار داشت مشغول تحصیل گردید. بعد از وفات پدر، به همراه برادر بزرگترش حاج محمد نخجوانی در حجره پدر مشغول تجارت شد اما در اثر شوق مفرطی که به جمع‌آوری کتاب در و...

ادامه مطلب

یوسف نجات ؛ نویسنده، بنیانگذار مدرسه نجات

یوسف نجات ؛ نویسنده، بنیانگذار مدرسه نجات

یوسف نجات (۱۲۶۸ش، تبریز ـ ۱۳۳۶ش، تبریز) نویسنده، بنیانگذار مدرسه نجاتیوسف نجات به سال ۱۲۶۸ هجری‌شمسی در تبریز متولد شد. پس از تحصیل در مدارس طالبیه و حسن پادشاه به فراگیری صرف و نحو و همچنین ادبیات فارسی و عربی پرداخت و چندی بعد به تدریس در مدارس تبریز مشغول گردید. وی ضمن عضویت در انجمن جمعیت نشر معارف تبریز، در سال ۱۲۸۷ هجری‌شمسی مدرسه نجات را پایه‌ریزی کرد و مدت ۱۳ سال آن را اداره نمود تا اینکه در سال ۱۳۰۰ هجری‌شمسی کلاس‌های مدرسه نجات ب...

ادامه مطلب

فضلعلی مولوی تبریزی ؛ روحانی مبارز، نماینده علمای تبریز در جنبش مشروطه

فضلعلی مولوی تبریزی ؛ روحانی مبارز، نماینده علمای تبریز در جنبش مشروطه

فضلعلی مولوی تبریزی (۹ مرداد ۱۲۵۰، تبریز ـ ۲۰ بهمن ۱۲۹۹، برلین) روحانی مبارز، نماینده علمای تبریز در جنبش مشروطهمیرزا فضلعلی مولوی تبریزی سال ۱۲۵۰ هجری‌شمسی در تبریز به دنیا آمد. تحصیلات مقدماتی و قسمتی از فقه و اصول را در زادگاهش به اتمام رساند و در سن ۱۵ سالگی به همراه پدر راهی عتبات‌عالیات شده، به تحصیل علوم اسلامی پرداخت. وی پس از سال‌ها تحصیل و اتمام دروس، موفق به اخذ درجه اجتهاد شد و در سال ۱۲۶۸ هجری‌شمسی به زادگاهش بازگشت ...

ادامه مطلب

غلامرضا مردانی‌آذری ؛ پدر مدرسه‌سازی ایران

غلامرضا مردانی‌آذری ؛ پدر مدرسه‌سازی ایران

غلامرضا مردانی‌آذری (۳ تیر ۱۳۰۵، تبریز ـ ۱۸ آذر ۱۳۸۵، تهران) پدر مدرسه‌سازی ایرانغلامرضا مردانی‌آذری ، به سال ۱۳۰۵ هجری‌شمسی در تبریز متولد شد. وی از سال ۱۳۷۶ هجری‌شمسی مدرسه‌سازی را آغاز کرد و در مدت حیات خویش، ۳۰ مدرسه با اعتبار تقریبی ۳۳۰ میلیارد ریال بنا نمود که هم‌اکنون در آنها بالغ بر ۱۲ هزار دانش‌آموز مشغول به تحصیل هستند. از سال ۱۳۷۶ هجری‌شمسی به همراه دو برادر خود، اقدام به مدرسه‌سازی کرد و مدارس دخترانه را به یاد مادرش «ز...

ادامه مطلب

محمدحسین لقمان ادهم ؛ پایه‌گذار دانشکده پزشکی در ایران، طبیب مخصوص احمدشاه

محمدحسین لقمان ادهم ؛ پایه‌گذار دانشکده پزشکی در ایران، طبیب مخصوص احمدشاه

محمدحسین لقمان ادهم (۱۲۵۸ش، تبریز ـ ۱ آبان ۱۳۲۹، تهران) پایه‌گذار دانشکده پزشکی در ایران، طبیب مخصوص احمدشاهمحمدحسین لقمان ادهم معروف به لقمان‌الدوله به سال ۱۲۵۸ هجری‌شمسی در تبریز متولد شد. پدرش میرزا زین‌العابدین‌خان لقمان‌الممالک از فارغ‌التحصیلان دانشکده پزشکی پاریس بود که در تبریز طبابت مخصوص محمدعلی میرزا ولیعهد را برعهده داشت و از آنجا که فردی نیکوکار بود، مدرسه لقمانیه را با بودجه شخصی خود بنا نمود. در واقع این مدرسه، کان...

ادامه مطلب